Wat de AI-verordening sinds augustus 2026 van uw bedrijf vraagt

De meeste ondernemers denken bij ‘de AI-verordening’ aan Brussel, techreuzen en juristen. Terecht, voor het grootste deel van de tekst. Maar drie onderdelen raken elk bedrijf dat AI gebruikt, ook een installateur met acht man of een adviesbureau met drie. En dat zijn er in België veel: acht op de tien kmo’s gebruiken intussen AI, terwijl de helft aangeeft niet te weten hoe ze het concreet moeten aanpakken (KMO Barometer, mei 2026) — laat staan wat de regels vragen. Dit artikel maakt dat concreet.

1. AI-geletterdheid: uw team moet weten wat het doet (artikel 4)

Sinds 2 februari 2025 moeten aanbieders én gebruikers van AI-systemen zorgen voor ‘voldoende AI-geletterdheid’ van de mensen die ermee werken. Sinds 2 augustus 2026 kunnen nationale toezichthouders daarop handhaven. Er is geen verplicht certificaat of examen; wel moet u kunnen laten zien dat u er iets aan heeft gedaan, afgestemd op wat uw mensen met AI doen.

In de praktijk: een teamsessie van twee uur (wat AI kan en niet kan, hoe je een uitkomst controleert, de spelregels van het bedrijf, oefenen met echte taken), een korte registratie van datum, deelnemers en inhoud, en een opfrisser voor nieuwe collega’s via het onthaalpakket. Het politieke akkoord over de ‘Digitale Omnibus’ van mei 2026 verzacht de formulering tot het ‘bevorderen’ van AI-geletterdheid, maar de verwachting blijft dezelfde: doe het, en leg het vast.

2. Transparantie: AI moet herkenbaar zijn (artikel 50)

Sinds 2 augustus 2026 gelden de transparantieverplichtingen. Voor kmo’s betekent dat drie dingen:

• Een chatassistent op uw website moet zich als AI kenbaar maken. Een openingszin als “U chat met de AI-assistent van [bedrijf]” en een vaste vermelding in het venster volstaan. Het bedrijf dat de assistent onder eigen naam aanbiedt, draagt die verantwoordelijkheid.
• AI-gegenereerde beelden en video die als echt kunnen overkomen, moeten gelabeld zijn. Gebruik voor uw team, uw pand en uw werk daarom echte foto’s; AI-beelden alleen herkenbaar en met vermelding.
• AI-gegenereerde teksten over onderwerpen van publiek belang moeten gelabeld zijn, tenzij een mens ze redactioneel controleert. Voor uw nieuwsbrief en website is de oplossing simpel: een mens leest en keurt goed vóór publicatie. Dat wilde u toch al.

Voor systemen die al op de markt waren, geldt tot 2 december 2026 een overgangstermijn voor de technische (machineleesbare) markering.

3. Hoog-risico: laat AI geen mensen beoordelen (bijlage III)

AI die sollicitanten selecteert of rangschikt, medewerkers beoordeelt of over promotie beslist, valt onder de hoog-risicocategorie. De verplichtingen daarvoor gaan volgens het Omnibus-akkoord in per 2 december 2027 — maar de GDPR en het verbod op discriminatie gelden nu al, en het risico op een verkeerde beslissing is niet aan een datum gebonden. Ons advies is daarom simpel: gebruik AI voor vacatureteksten, planning en communicatie, nooit om cv’s te scoren of mensen te beoordelen. Dat houdt u buiten de zwaarste categorie en binnen het fatsoen.

Wat u niet hoeft te doen

De verplichtingen voor algemene AI-modellen (sinds augustus 2025) liggen bij de makers van die modellen, niet bij u. U hoeft geen AI-systeem te registreren als u alleen kantoortoepassingen gebruikt. En u hoeft niet te wachten: de meeste verplichtingen hierboven zijn in één dag geregeld.

De checklist

1. Spelregels op één A4, besproken met het team.
2. Een teamsessie AI-geletterdheid met registratie.
3. Een zakelijke AI-omgeving met verwerkersovereenkomst, zodat de GDPR klopt.
4. AI-toepassingen in het verwerkingsregister.
5. Chatassistent herkenbaar, AI-beelden gelabeld, teksten door een mens gecontroleerd.
6. Geen AI-beoordeling van sollicitanten of medewerkers.

Wie deze zes punten heeft, voldoet aan wat de AI-verordening van een kmo vraagt en kan het laten zien. Het is het fundament waar elke AI-oplossing op rust — en het kost minder tijd dan één lastige klantmail te laat beantwoorden.

Bronnen: Europese Commissie, vragen en antwoorden over AI-geletterdheid (bijgewerkt 27 juli 2026) en richtsnoeren transparantieverplichtingen artikel 50 (20 juli 2026); Raad van de EU, politiek akkoord Digitale Omnibus (mei 2026); Exact & Markteffect, KMO Barometer België (mei 2026).